معرفی الگوی تدریس کاوشگری

روش تدریس کاوشگری را "ریچارد ساچمن” برای آموزش فرآیند جست وجو و توضیح پدیده ها تدوین کرد.ساچمن،روش کاوشگری را بر مبنای تجزیه و تحلیل روشی که پژوهشگران به کار می گیرند پایه گذاری کرد.او پس از تعیین عناصر مربوط به فرآیند کاوشگری،آن عناصر را در چارچوبی قرار داد که چارچوب مزبور،روش آموزش کاوشگری نام گرفت.

روش تدریس کاوشگری مبنی بر این اصل است که باید یادگیرنده را مستقل بار آورد.کاربرد این روش،مستلزم فعالیت به صورت کاوشگری علمی است.کودکان،کنجکاو و آماده ی رشد هستند.در روش آموزش کاوشگری به آنان روش مناسبی برای به کارگیری انرژیشان ارائه می شود.

هدف عام روش تدریس کاوشگری،کمک به پدیدآیی انضباط ذهنی (نظم ذهنی) و مهارت های لازم برای سؤال کردن تعاملی و پاسخ گفتن به سؤالهایشان است.

روش تدریس کاوشگری فرآیند تعاملی دارد که در آن معلم و دانش آموز به راحتی با یکدیگر همکاری می کنند.فرآیند کاوشگری را معلم می تواند به صورت کنترل شده،هدایت کند.

نقش معلم

معلم به ترغیب فراگیران جهت آغاز کاوشگری می پردازد و شیوه های کاوشگری را به آن ها یاد می دهد.این الگو به یادگیری و تقویت مهارت های علمی،کاوشگری،تقویت روح خلاقیت،استقلال در یادگیری،تحمل ابهام و موقتی بودن دانش در دانش آموزان منجر می شود.

نقش دانش آموز

در این الگو دانش آموزان از طریق پرسش،ساخت فرضیه،جمع آوری اطلاعات و آزمایشگری،فعالیت هایی را در جهت رفع عدم تعادل و همچنین ایجاد تعادل مجدد با محیط انجام می دهد.

این فعالیت ها سبب بروز قابلیت ها و توانایی های جدیدی در دانش آموزان شده و جریان رشد عقلانی آن ها را تسریع و تسهیل می نماید.

مراحل اجرای الگوی تدریس کاوشگری:

1)بر هم زدن تعادل

2)پرسشگری

3)فرضیه سازی

4)آزمایشگری

5)تحلیل و نتیجه گیری

مرحله ی اول:بر هم زدن تعادل

فعالیت معلم

»ارائه ی یک موقعیت اسرارآمیز،ابهام دار،مهیج و غیر معمول از طریق انجام یک آزمایش،تعریف یک پدیده،نشان دادن یک عکس و ... شروع خوبی برای یک الگوست.

»برای ایجاد یک موقعیت مشکل آفرین باید سطح اطلاعات علمی دانش آموزان را در نظر داشت و از موارد ساده و پیش پا افتاده دوری کرد.

فعالیت دانش آموزان

»شناسایی هوشمندانه ی مسئله

»پرهیز از قضاوت عجولانه

مرحله ی دوم:پرسشگری

فعالیت معلم

»تأکید بر روی پرسش هایی که به متغیرهای درونی اشاره دارد.

»هدایت فرایند پرسشگری به صورت هوشمندانه همراه با صبر و حوصله

»خودداری از توضیح مستقیم درباره ی موقعیت و پاسخ گویی با استفاده از واژه های "بله یا خیر" یا بیان یک عبارت کوتاه.

فعالیت دانش آموزان

»تمرکز روی موقعیت ارائه شده

»ارائه ی پرسش هایی پیرامون موقعیت

مرحله ی سوم:فرضیه سازی

فعالیت معلم

»تقویت مهارت فرضیه سازی در دانش آموزان

»تأکید معلم بر روی متغیرها برای ساخت فرضیه توسط دانش آموزان

فعالیت دانش آموزان

»ارائه ی راه حل هایی برای پرسش های طرح شده

مرحله ی چهارم:آزمایشگری

فعالیت معلم

»معرفی منابع علمی معتبر به دانش آموزان

فعالیت دانش آموزان

»جمع آوری دقیق اطلاعات از منابع معتبر؛مانند:کتاب و .. توسط دانش آموزان

»طبقه بندی اطلاعات

»آزمون فرضیه ها

مرحله ی پنجم:تحلیل و نتیجه گیری

فعالیت معلم

»تأکید بر مؤثرترین سؤال ها

»تأکید بر بهترین نوع اطلاعات

»سازماندهی و تحلیل نتایج کسب شده

فعالیت دانش آموزان

»توضیح پیرامون مسئله

»تعمیم نتایج به موقعیت های جدید